Sigorta Şirketi Ödemiyor veya Eksik Ödedi: Ne Yapabilirsiniz?

Ret yazıları farklı görünse de gerekçeler birkaç tipte toplanır — ve her birinin denetlenebilir bir zayıf noktası vardır:

Ret yazısındaki gerekçe, çoğu zaman poliçe ve genel şartların şirket lehine en geniş yorumudur; mahkeme ve hakem heyetleri bu yorumla bağlı değildir. Kasko, hayat ve maluliyet sigortası gibi ürünlerde gerekçeler farklılaşsa da denetim mantığı aynıdır: istisna dar yorumlanır ve ispat yükü kural olarak sigortacıdadır.

Tam ret kadar yaygın olan ikinci senaryo eksik ödemedir: şirket talebi reddetmez, ancak kendi eksperinin veya kendi hesap varsayımlarının ürettiği düşük tutarı öder. Bedensel zararlarda bu fark çarpıcı olabilir; maluliyet oranının düşük tespiti, gelirin asgari ücretten hesaplanması veya bazı kalemlerin hiç hesaba katılmaması tutarı ciddi biçimde küçültür. Ödemenin yapılmış olması, bakiye zararın istenmesine engel değildir: fark tazminatı için tahkim ve dava yolu açık kalır.

Kritik uyarı ibraname konusundadır: ödeme sırasında imzalatılan 'başkaca alacağım kalmamıştır' içerikli belgeler, ileride fark tazminatı talebini zorlaştırabilir. İmzalamadan önce tutarın bağımsız biçimde doğrulanması gerekir; imzalanmış bir ibraname varsa da koşullarına göre geçersizliği ileri sürülebilir. Zorunlu sorumluluk sigortalarında zarar görenin, sigorta bedeline kadar doğrudan sigortacıya talep hakkı vardır (TTK m. 1478); poliçe sahibi olmamanız talep hakkınızı etkilemez.

Sigorta Tahkim Komisyonu, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m. 30 ile kurulmuş, sigorta uyuşmazlıklarına özgü bir çözüm yoludur ve mahkemeye göre belirgin hız avantajı sağlar. Başvurunun ön şartı, önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapılmış ve talebin kısmen ya da tamamen reddedilmiş veya yasal süre içinde yanıtsız bırakılmış olmasıdır.

İki nokta özellikle önemlidir. Birincisi: zorunlu sigortalarda (trafik, hekim zorunlu sorumluluk sigortası gibi) zarar gören, sigortacı tahkim sistemine üye olmasa bile Komisyon'a başvurabilir. İkincisi: tahkim yalnızca sigortacıya karşı ve poliçe limiti içindeki talepler için işler; limiti aşan zarar ve manevi tazminat gibi kalemler için sorumlulara karşı dava yolu saklı kalır. Hakem kararlarına karşı itiraz ve temyiz imkânı, tutara göre değişen parasal sınırlara tabidir. Başvuru öncesinde şirkete yapılan yazılı başvurunun ve ret yazısının belgelenmesi, sürecin en kritik hazırlık adımıdır.

Tahkime gitmeyen veya tahkim kapsamına girmeyen uyuşmazlıklar için dava yolu açıktır. Sigortacıya karşı açılan davalar kural olarak ticari dava niteliğindedir ve asliye ticaret mahkemesinde görülür; bireysel (tüketici işlemi niteliğindeki) sigortalarda tüketici mahkemesinin görevli olduğu uygulama da mevcuttur — görev tartışması dosya bazında değerlendirilmelidir. Ticari davalarda dava öncesi arabuluculuk dava şartıdır.

Süre yönetimi bu alandaki en kritik konudur: sigorta sözleşmesinden doğan talepler kural olarak 2 yıllık zamanaşımına tabidir; sorumluluk sigortalarında zarar görenin doğrudan talebi için daha uzun süreler geçerlidir, trafik sigortasında ise kaza suç oluşturuyorsa süre uzamış ceza zamanaşımıyla 8–15 yıla çıkabilir. Şirketle yazışarak geçirilen aylar zamanaşımını durdurmaz — yazışma sürerken sürenin dolması, en sık görülen hak kayıplarındandır. Aşağıdaki tablo temel rejimleri özetler; dosyanıza uygulanacak süre, poliçe türüne ve olaya göre ayrıca belirlenmelidir.