Ceza Hukuku
Ceza Hukuku Rehberi
Ceza süreci, savcılığın yürüttüğü soruşturma ile başlar; yeterli şüphe varsa iddianameyle kamu davası açılır ve kovuşturma aşamasına geçilir. Şüphelinin susma ve müdafi hakkı, mağdurun ise şikâyet, uzlaştırma ve davaya katılma hakları vardır. Sürecin en kritik anı, çoğu zaman ilk ifadedir.
Sürecin iskeleti: soruşturmadan karara
- 1
Soruşturma
Şikâyet veya resen öğrenme üzerine savcılık delil toplar; şüphelinin ifadesi alınır. Bu aşama gizli yürür ve dosyanın kaderini büyük ölçüde belirler.
- 2
İddianame veya takipsizlik
Yeterli şüphe varsa iddianame düzenlenir ve mahkemece kabul edilirse kamu davası açılır; yoksa kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir (bu karara itiraz mümkündür).
- 3
Kovuşturma (dava)
Deliller tartışılır, tanıklar dinlenir, savunma yapılır. Mağdur, katılan sıfatıyla davada yer alabilir.
- 4
Karar ve kanun yolları
Beraat, mahkûmiyet, hükmün açıklanmasının geri bırakılması gibi sonuçlar mümkündür; karar istinaf ve temyize taşınabilir.
Şüpheliyseniz: iki hakkınızı bilin
İfadeye çağrıldıysanız iki hak belirleyicidir: susma hakkı ve müdafi (avukat) hakkı. İfade öncesinde bir avukatla görüşmek her aşamada mümkündür; bazı suçlarda avukat bulunması zorunludur ve talep halinde baro tarafından müdafi görevlendirilir. Söylediğiniz her cümle tutanağa geçer ve dosya boyunca sizi bağlar — hazırlıksız ifade, sürecin en sık telafi edilemeyen hatasıdır.
Mağdursanız: şikâyetten tazminata
Suç mağdurunun yolu şikâyetle başlar: dilekçeyle savcılığa veya kolluğa başvurulur. Şikâyete bağlı suçlarda kural olarak fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren 6 aylık şikâyet süresi vardır. Bazı suçlarda dosya uzlaştırmaya gider; uzlaşma sağlanırsa dava açılmaz veya düşer. Ceza süreci, zararınız için ayrıca hukuk mahkemesinde tazminat davası açmanıza engel değildir — iki yol birlikte yürütülebilir. Dolandırıcılık gibi malvarlığı suçlarında ilk saatlerde yapılacaklar (banka bloke talebi, delil dondurma) sonucu doğrudan etkiler.
Sürecinizi ve seçeneklerinizi netleştirmek için avukata sorun veya iki dakikalık ön değerlendirme doldurun.
Süreç Rehberleri
Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Sildirme: Şartlar ve Süreç
Adli sicil kaydı ile arşiv kaydı farkı, 5352 sayılı Kanun'a göre silinme şartları ve süreleri, memuriyete etkisi ve dilekçeyle sildirme süreci.
Rehberi okuyun →Adli Sicil Kaydı: Nereden Alınır, Belgede Neler Görünür?
Adli sicil kaydı e-Devlet'ten ücretsiz ve anında alınır. Belgede neler görünür, HAGB ve düşen dosyalar işler mi, işveren isteyebilir mi? Sicil–arşiv farkı tabloda.
Rehberi okuyun →Ceza Avukatı: Ne Zaman Gerekir, Nasıl Seçilir?
Ceza avukatı ne yapar, ne zaman devreye girmeli? CMK görevlendirmesi ile özel vekâlet farkı, dosya inceleme, 2026 ücret düzeni ve seçim kriterleri tek rehberde.
Rehberi okuyun →Dolandırıcılık Mağduru Oldum: Acil Yol Haritası
Dolandırıcılık mağdurları için acil yol haritası: bankaya bloke talebi, savcılığa şikâyet, delil koruma, havale/EFT geri alma gerçeği ve tazminat yolları.
Rehberi okuyun →Hakaret Davası: Suçun Unsurları, Cezası ve Tazminat
Hakaret suçunun cezası (TCK 125), sosyal medya hakaretinde ispat, 6 aylık şikâyet süresi, önödeme usulü ve ayrı manevi tazminat davası — 2026 rehberi.
Rehberi okuyun →İfadeye Çağrıldım: İfade ve Gözaltında Haklarınız
İfadeye çağrıldıysanız: şüpheli–tanık farkı, susma ve avukat hakkı, zorunlu müdafi hâlleri, gözaltı süreleri (24 saat + uzatma) ve adli kontrol tek rehberde.
Rehberi okuyun →Kamu Davası Nedir? Açılması, Düşmesi ve Tarafları
Kamu davası nedir, savcı hangi durumda iddianame düzenler, şikâyetten vazgeçmek davayı düşürür mü? Düşme hâlleri, katılan sıfatı ve süreç adım adım.
Rehberi okuyun →Uzlaştırma Nedir? Hangi Suçlarda Uygulanır, Süreç Nasıl İşler?
Ceza hukukunda uzlaştırma: hangi suçlar kapsamda, uzlaştırmacı süreci nasıl işler, edim türleri neler, uzlaşırsanız ve uzlaşmazsanız ne olur? 2026 rehberi.
Rehberi okuyun →
Sık Sorulan Sorular
Kamu davası nedir, benim davamdan farkı ne?+
Kamu davası, devletin savcılık eliyle yürüttüğü ceza davasıdır; mağdurun 'davacı' olması gerekmez. Mağdur, katılan sıfatıyla sürece dahil olabilir ve kanun yollarına başvurabilir.
Şikâyetimi geri alırsam dava düşer mi?+
Şikâyete bağlı suçlarda kural olarak evet; resen kovuşturulan suçlarda ise şikâyetin geri alınması davayı tek başına düşürmez. Suç tipine göre değişir.
İfadeye çağrıldım ama suçsuzum, avukata gerek var mı?+
Suçsuzluk, hazırlıksız ifade vermeyi güvenli hale getirmez; yanlış anlaşılan tek bir cümle dosyayı aleyhinize çevirebilir. İfade öncesi kısa bir hukuki görüş her durumda yerindedir.
Adli sicil kaydım ne zaman silinir?+
Cezanın infazının tamamlanması ve kanuni koşulların oluşmasıyla sicil kaydı silinir; arşiv kaydı için ayrı süreler işler. Kaydınızı e-Devlet'ten kontrol edebilirsiniz; silme başvurusu Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'ne yapılır.
Uzlaştırma teklifini kabul etmeli miyim?+
Uzlaşma, mağdura hızlı bir giderim, şüpheliye dosyanın kapanması imkânı sağlar; ancak edimin içeriği doğru kurgulanmalıdır. Kabul öncesi hukuki görüş almak iki taraf için de yararlıdır.