İhtarname: Ne Zaman Şart, Nasıl Çekilir? (2026)

İhtarname, bir hakkın kullanılacağının, bir borcun yerine getirilmesi gerektiğinin veya bir sözleşmeye aykırılığın yazılı ve tarihli biçimde karşı tarafa bildirilmesidir. Günlük dilde 'ihtar çekmek' denen işlem, hukuken üç temel sonuç doğurur. Birincisi temerrüde düşürme: muaccel (vadesi gelmiş) bir borçta alacaklının ihtarı, borçluyu temerrüde düşürür (TBK m. 117) ve o andan itibaren temerrüt faizi işlemeye başlar. Vade takvimle kesin olarak belirlenmişse ihtara gerek kalmaz; belirsizse faizi başlatan şey ihtardır.

İkincisi ispat: ihtarname, karşı tarafın talebi, süreyi ve sonucu bildiğini belgeler. İleride açılacak davada 'haberim yoktu' savunmasını kapatır ve iyi niyetli çözüm arayışınızı gösterir. Üçüncüsü şekil şartını karşılama: bazı hukuki sonuçlar ancak usulüne uygun bir ihtarla doğar — kira borcu nedeniyle tahliye bunun en bilinen örneğidir.

İhtarname bir dava değildir ve tek başına icra gücü yoktur; karşı tarafı masaya davet eden, süreleri işleten ve dava dosyanızın ilk belgesini oluşturan bir hazırlık aracıdır. Doğru kurgulanmış bir ihtar çoğu zaman uyuşmazlığı davasız çözer; yanlış kurgulanmış bir ihtar ise hak kaybettirebilir.

İhtarnamenin 'zorunlu mu, tercihe bağlı mı' olduğu duruma göre değişir. Aşağıdaki tablo en sık karşılaşılan senaryoları özetler:

Tabloyu tersinden okumak da önemlidir: ihtarın şart olduğu hâllerde eksik veya süresiz bir ihtar, ardından açılacak davayı usulden çökertebilir. Kiracısını çıkarmak isteyen ev sahibinin 30 günden kısa süre tanıması, tahliye davasını daha başlamadan sakatlar — ayrıntılar tahliye davası rehberinde ve kira tespit davası rehberinde.

Kanun çoğu durumda ihtarın noterden çekilmesini şart koşmaz; 'yazılı' olması yeterlidir. Buna rağmen uygulamada noter tercih edilir, çünkü noter ihtarnamesi üç şeyi tartışmasız kılar: ihtarın içeriğini, gönderildiği tarihi ve tebliğ şerhiyle karşı tarafa ulaştığı tarihi. Süreler tebliğle işlemeye başladığından, tebliğ tarihinin belgelenmesi çoğu dosyada ihtarın kendisi kadar değerlidir.

• Noter ihtarnamesi: en güçlü ispat; tebliğ şerhi resmî belgedir. Maliyeti sayfa ve muhatap sayısına göre değişir — 2026'da tek muhataplı ortalama bir ihtarname için yaklaşık 1.500–3.500 TL.
• İadeli taahhütlü mektup: ekonomik bir alternatif; gönderi ve teslim kaydı vardır, ancak zarfın içeriği konusunda uyuşmazlık çıkabilir.
• KEP (kayıtlı elektronik posta): güvenli elektronik imzayla gönderilir; tacirler arası bildirimlerde kanunen geçerli kanallardandır (TTK m. 18/3).
• Adi yazılı / elden teslim: imzalı tebellüğ belgesi alınmadıkça ispatı en zayıf yoldur.
• WhatsApp, e-posta, SMS: delil başlangıcı olabilir; ancak şekil şartı olan hâllerde ihtar yerine geçmez.

Seçim pratik bir denklemdir: hukuki sonucun ihtara bağlı olduğu her durumda (tahliye, tacirler arası fesih, temerrüt) noter veya KEP kullanın; yalnızca müzakere kapısı aralamak istediğiniz durumlarda taahhütlü mektup yeterli olabilir.

İhtarnamenin belirli bir kanuni şablonu yoktur; gücü, içeriğinin eksiksiz kurgulanmasından gelir. İyi bir ihtarname şu unsurları taşır:

• Taraflar: ihtar eden ve muhatabın ad/unvan ve güncel adresleri — tebligat bu adrese yapılacaktır.
• Olayın özeti: sözleşme, fatura, kira ilişkisi gibi dayanak; tarih ve tutarlarla, duygusal ifadelerden arınmış biçimde.
• Açık talep: tam olarak ne istendiği (ödeme, teslim, aykırılığın giderilmesi) ve tutar belirtilecekse net rakam.
• Süre: talebin yerine getirilmesi için tanınan makul veya kanuni asgari süre — kira borcunda konut ve çatılı işyeri için en az 30 gün.
• Sonuç ihtarı: süre sonunda ne yapılacağının bildirilmesi (dava, icra takibi, fesih, faiz talebi).
• Faiz kaydı: temerrüt faizinin talep edildiğinin açıkça yazılması.
• Tarih ve imza, varsa ekler (fatura, sözleşme sureti).

Kural olarak ihtarnameye cevap verme zorunluluğu yoktur ve susmak, ihtardaki iddiaların kabulü (ikrar) anlamına gelmez. Cevap vermediğiniz için aleyhinize karine doğmaz; ihtar eden, iddiasını davada yine ispatlamak zorundadır.

Bu kuralın önemli istisnaları vardır. Tacirler arasında faturayı alan, sekiz gün içinde itiraz etmezse fatura içeriğini kabul etmiş sayılır (TTK m. 21/2). Yine sözleşmenizde bildirimlere belirli sürede yanıt verme yükümlülüğü kararlaştırılmışsa sessizlik aleyhinize sonuç doğurabilir. Susmanın güvenli olduğu durumlarda bile stratejik açıdan cevap vermek çoğu zaman isabetlidir: haksız bir ihtara süresinde gönderilen gerekçeli bir cevabi ihtarname, hem karşı tarafın dava kurgusunu bozar hem sizin ispat dosyanızı kurar.

İhtar aldığınızda yapmanız gerekenler sırasıyla: tebliğ tarihini not edin (süreler o gün işlemeye başlar), talebin ve tanınan sürenin ne olduğunu netleştirin, dayanak belgelerinizi toplayın ve talep haklıysa süre içinde ifayı, haksızsa cevabi ihtarı değerlendirin. Kira, işçilik gibi alanlarda ihtar çoğu zaman davanın habercisidir — hazırlığa ihtarı aldığınız gün başlamak, dava açıldığında panik hâlinde savunma yapmaktan her zaman iyidir.

İhtarname gönderildiyse süreç şu hatta ilerler:

1. 1

   Tebliğ şerhini dosyanıza alın

   Noterden tebliğ tarihini gösteren şerhli örneği isteyin. Verdiğiniz süre bu tarihten itibaren hesaplanır.

2. 2

   Süreyi takvimleyin

   Sürenin son gününü ve varsa kanuni asgari süreleri (kira borcunda 30 gün gibi) not edin; erken harekete geçmek de ihtarı sakatlayabilir.

3. 3

   Arabuluculuk şartını kontrol edin

   İşçilik, ticari para alacağı ve kira uyuşmazlıklarında dava öncesi arabuluculuk zorunludur; ihtar süreci arabuluculuğun yerine geçmez. Ayrıntı: zorunlu arabuluculuk rehberi.

4. 4

   İcra takibi veya dava yolunu seçin

   Para alacaklarında ilamsız icra takibi çoğu zaman davadan hızlıdır; itiraz gelirse yargı yoluna dönülür. Dava gerekiyorsa dava nasıl açılır rehberi adımları anlatır.

5. 5

   İhtarnameyi delil olarak saklayın

   İhtar, tebliğ şerhi ve varsa cevap, dava dosyanızın ilk klasörüdür; asıllarını kaybetmeyin.

Faiz boyutunu unutmayın: temerrüt tarihinden itibaren, aksi kararlaştırılmamışsa yasal faiz işler — 2026'da yıllık %24. Ancak Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı nedeniyle sözleşme dışı ilişkilerde %24 kanuni faiz uygulaması 1 Eylül 2026'da yürürlükten kalkacaktır; bu tarihten sonrası için yeni düzenlemenin takip edilmesi gerekir. İhtardaki faiz talebinizi bu geçişi gözeterek kurgulamak, alacağın önemli bir kalemini korur.